KKTC Cumhurbaşkanı Akıncı: Kıbrıs müzakerelerinde Cenevre'nin yolu açıldı

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC) Cumhurbaşkanı Mustafa Akıncı, Birleşmiş Milletler'deki (BM) temaslarının ardından New York'ta Türk gazetecilerle bir araya geldi. 

BM Genel Sekreteri Antonio Guterres'in daveti üzerine New York'ta Rum lider Nikos Anastasiadis ile üç buçuk saatten fazla görüştüklerini çünkü 17 Mayıs tarihinde Kıbrıs'ta yapılan son liderler görüşmesinde, Cenevre'nin yolunu açacak bir sonuç elde edemediklerini hatırlattı. 

BM Genel Sekreteri'nin Özel Danışmanı Kıbrıs Özel Danışmanı Espen Barth Eide'nin yürütttüğü mekik diplomasininin de bir sonuç üretemediğini belirten Akıncı, bunun temel nedeninin kuşkusuz bugüne kadarki uzlaşmalara ve 12 Ocak Cenevre Konferansı'nın sonuç bildirgesine de uygun düşmeyen bir tarzda Rum liderliğinin koşullar ortaya koyma tavrı olduğunu kaydetti.

"Ön koşullar ortadan kalktı"

Önce güvenlik ve garantiler başlığının görüşülerek tamamlanmasını ve sonrasında toprakta tümüyle her şeyin bitirilmesini ve sonra diğer 4 başlığın kendi içinde değerlendirilmesini öngören ön koşul anlayışı sergilendiğini söyleyen Akıncı, sözlerini şöyle sürdürdü: 

"Bizim bu çabamıza rağmen maalesef bu yanlış tavırdan vazgeçilmemişti. Sayın Genel Sekreter'in davetiyle gerçekleşen dün akşamki görüşmede akıl yolunda buluşuldu, mantık çizgisinde buluşuldu, ön koşullar ortadan kalktı, dolayısıyla Cenevre'nin yolu da açılmış oldu. Ortak açıklama metninde de görüleceği gibi elbette güvenlik ve garantiler de ele alınacak ve görüşülecek ama paralel bir süreçte diğer tüm açıkta kalan konular da ele alınacak. 5'li olarak toplanıldığında güvenlik ve garantiler konuşulacak, diğer konularda iki toplumun ele alacağı konulardır. Zaten başından beri de kurgu buydu. Dolayısıyla şunu söylemek istiyorum. Ortaya çıkan bu tabloyu Kıbrıs'ın geleceği için tüm tarafların kazançlı çıkabileceği, yeni bir dönüşüm projesinin hayat bulabileceği, gerek Kıbrıs'ta iki toplum arasında gerekse eğer başarabilirsek oluşturabileceğimiz siyasal eşitlik içinde federal bir Kıbrıs'ın Türkiye ile olan ilişkileri gerekse Türk-Yunan ve Türkiye'nin Avrupa ile olan ilişkilerinin yeni ve daha verimli bir döneme girmesini sağlamak mümkündür. 

 Doğu Akdeniz'deki doğalgaz araştırmaları

Temmuz'da başlaması söz konusu olan tek yanlı doğalgaz araştırmalarının yaratabileceği gerginliklere de dikkati çeken Akıncı, "Dün akşamki görüşmede bu konudaki uyarımızı yaptık, özellikle doğalgazla ilgili konulara ve seçim olgusuna da atıfta bulunduk. Bu nedenle haziran ayının ne kadar hayati öneme sahip olduğunun bir kere daha altını çizdik." dedi. 

Akıncı, "Doğalgaz araştırmalarını tek taraflı yürüterek ve üstelik bunu Kıbrıs Türklerinin de hakkı olduğunu bile bile bu konuyu Kıbrıs Türkleriyle görüşmeyi reddederek bir yere varmak mümkün değil. Bu ister istemez Kıbrıs Türk tarafını ve Türkiye'yi de tedbir almaya yönlendirir. Doğu Akdeniz'de şu anda İsrail gazı ispatlanmış bir kaynak. Kıbrıs'ta Afrodit yatağında bulunanların yeterli oranda değil ama daha fazlasını hep birlikte bulmak ve Türkiye'nin İsrail ile gelişen ilişkileri değerlendirildiğinde Kıbrıs sorunun çözümü bağlamında İsrail ve Kıbrıs doğalgazını birleştirip hem Türkiye'nin ihtiyaçlarına hem de oradan Avrupa'ya yönlendirmek aslında tüm tarafların işbirliği yapabilecekleri ve bu işbirliğinden kazançlı çıkabilecekleri çok ciddi bir proje." diye konuştu. 

Bir gazetecinin Kıbrıs'ta her şey tıkanmışken bu yolun Cenevre'de açılıp açılmayacağı sorusuna Akıncı şöyle cevap verdi: 

"Gereksiz veya zeminsiz bir umut pompalamak istemem, ben onu söylemiyorum. Benim söylediğim Cenevre yolunun açıldığıdır. Cenevre yolunun açılması için aklın yolunda buluşulması gerekiyordu, o da ön koşulların kalkmasıydı ve kalktı. Şimdidir asıl mesele. Cenevre'de bu yolu yürümektir asıl mesele. Rum tarafı bu konuda aklın yolunda devam edebilecek mi onu göreceğiz." 

"Akla kara Cenevre'de kendini gösterecek"

Akıncı, bunca süredir yürütülen çalışmaların heba olmasını ne BM'nin ne de kendilerinin istediğini belirterek, "Akla kara Cenevre'de kendini gösterecek, gerçekle yüzleşme noktası dediğimiz nokta orada gerçekleşecek. Her şey bu önümüzdeki bir ay içinde çok netleşecek. Onun için ben 'sabırlı bir şekilde bugüne kadarki yapıcı ruhla yolumuza devam edelim' diyorum. Serinkanlı bir şekilde adım adım bütün konuları değerlendirelim ve ona göre yeni bir geleceği şekillendirmeye çalışalım. Bizim stratejik hedefimiz Kıbrıs'ta çözüm ve barıştır. Yıllardır Kıbrıs Türkü'nün gasbedilmiş bu devletteki ortaklık haklarının artık geri alınmasının zamanıdır. Bunca yıldır verilen mücadelenin artık bir sonuç vermesini istiyoruz, veremiyorsa da bu bizim dışımızdaki nedenlerle artık bu gerçekle de yüzleşmenin zamanıdır." değerlendirmesinde bulundu.