Kurban ibadetini ticarete döktüler

Kurban Bayramı öncesinde vatandaşlar kurbanlık alımı için satış yerlerine giderken bazı zincir marketler ise piyasanın çok altında satış yapıyor. Bu marketlerin birçoğu vekalet dahi almazken, üreticiler “Marketler kurbanlık değil et satıyor. Bu işin vebali var” diyerek tepki gösteriyor.

Kurban Bayramı'na sayılı günler kala Konya’da kurbanlık satışlarında hareketlilik yaşanmaya başladı. Ancak geçen yıla göre yüzde 50 artış yaşanan kurbanlık fiyatları alıcıların bütçesini zorluyor. Bu bayramda, pandemi sürecinde yasak olan el ele tutularak yapılan pazarlıklar normalleşme ile birlikte yeniden yapılmaya devam ediyor. Vatandaşalar, kurbanlık hayvanların fiyatlarından dertliyken, kurban satıcıları da maliyetin yüksekliğinden dert yanıyor. Geçen yıla kıyasla bu sene hayvan satışının düşük olduğunu belirten sektör temsilcileri, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Kabine Toplantısı’nın ardından verdiği müjde ile rahat bir nefes almayı umut ediyor.

ÖDEMELER BAYRAM ÖNCESİ YAPILIRSA SATIŞLAR ARTAR

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Kabine Toplantısının ardından yaptığı açıklamada memur maaşlarının kurban bayramı öncesi zamlarıyla birlikte 8 Temmuz'da ödeneceğini söylemişti. Alınan bilgiye göre, yaşlı ve engelli aylıklarının da bayram öncesi ödeneceği öğrenildi. Emeklilerin bayram ikramiyesinin de yine aynı şekilde bayram öncesi ödeneceği düşünülüyor. Milyonlarca emeklinin, Kurban Bayramı ikramiyelerini 9 Temmuz Cumartesi günü başlayan Kurban Bayramı öncesinde, 4-7 temmuz arasında alacağı öngörülüyor. Milyonlarca emekli ve memurun yanı sıra, kurbanlık hayvan satıcıları da bu haberi sevinçle karşıladı. Sektör temsilcileri, bayram öncesi maaş ve ikramiye ödemesi alacak olan vatandaşların, kurbanlık hayvanlara ilgi göstermesini bekliyor.

‘ZİNCİR MARKETLER VEBALE GİRİYOR’

Konya’da bu yıl küçükbaş kurbanlık kilogram fiyatlarının 45 TL olduğunun bilgisini veren Türkiye Damızlık Koyun Keçi Yetiştiricileri Merkez Birliği Yönetim Kurulu Üyesi ve aynı zamanda Konya İli Damızlık Koyun Keçi Yetiştiricileri Birliği Başkanı Fettah Öztürk, bu yıl zararına satış yapılmasına rağmen küçükbaş kurbanlığa olan talebin az olduğunu söyledi.  Bazı marketlerin çok uygun fiyata kurban satışında bulunduğunu belirten Öztürk, “İhracatın kapanmasıyla birlikte, iç piyasanın hareketlenmemesi, kasap ve restoranların yüksek fiyat vermesi küçükbaş hayvancılığın sıkıntı yaşamasına neden oldu. Bazı marketlerde ‘14 kg koç’ kurbanlık 3 bin 500 TL, ‘12 kg koç’ kurbanlık şeklinde satışlar yapılıyor. Bu şekilde kurban olmaz. Sadece et alınmış olur. Çünkü kurban edilen hayvanın etinin başka hayvanın etiyle karıştırılmaması lazım. Bu şekilde faaliyet gösterenler de vebale giriyor” ifadelerini kullandı.

‘KURBAN İBADET OLMAKTAN ÇIKTI’

Kurbanlığın ibadet olmaktan çıktığını tamamen bir ticari ürün haline geldiğini vurgulayan Başkan Fettah Öztürk, “Bugün kuzu kesiminin fiyatı 110 lirayken aldıkları fiyatı hâlâ indirmediler. Şu anda kuzu kesimin fiyatı 85 lira. Yüksek fiyattan satmaya devam ediyorlar. Tüketici de et alamıyor. Biz de satacak yer bulamıyoruz. Fiyatları düşürelim de satılsın düşüncesi yok. Kurbanlık satışları da kötü gidiyor. Vakıf ve derneklerin kurbanlık fiyatlarını ucuz açıklaması, bazı marketlerin kurban satması kötü giden satışlara davetiye çıkarıyor. Türkiye’de kurbanlık, ibadet olmaktan çıktı tamamen bir ticaret zihniyetine döndü. Üretici kurbanları zararına satıyor. Küçükbaş kurban kesimi, büyükbaş hayvan kesiminin altında seyrettiği tarihte görülmedi. Korkuyorum ki Türkiye’de emeklerimizle yükselttiğimiz küçükbaş rakamlarının düşeceğine şahit olacağız.  Bu yıl sektörden kaçış olacak. Bu da maliyetlerin artması demektir. Tavuk eti yüzde 200 zam aldı, yem yüzde 300 zam aldı, akaryakıt, girdiler, enerji maliyetleri arttı. Ama küçükbaşın aldığı zam sadece yüzde 50 oranında kaldı. Bu da üreticiyi zor durumda bıraktı” diye aktardı.

‘GEÇEN SENE 30 LİRAYDI ŞİMDİ 45 LİRA’

Kurban fiyatlarının geçen yıla göre yüzde 50 zamlı olduğunun bilgisini veren Başkan Fettah Öztürk, “Geçen yıl küçükbaş kurbanlığın kilogram fiyatı 30 liraydı şu anda 45 lira. Pazar yeri parası gibi maliyetleriyle birlikte masrafları daha çok artıyor. Maliyetlere göre büyükbaş hayvanda da fiyatlar çok düşük. Kasap ve marketlerin mutlaka denetlenmesi gerekiyor. Herkes kafasına göre fiyat veriyor. Tüketici de alamıyor. Üretici üretmek istiyor. Pandemiden sonra gıdanın önemi arttı. Herkes küçükbaşa yöneldi ama maalesef bizim beyliğimiz bir yıl sürmedi. Acilen ihracatın açılması gerekiyor. Hükümetimizin bu konuda acil bir açıklama yapması gerekiyor. Çünkü üreticinin moral ve motivasyona ihtiyacı var. Geçen yıl pandemiye rağmen küçükbaş satışlarımız çok iyiydi. Saman üç liraydı, yemin çuvalı 130 liraydı, akaryakıt uygundu. Şu an yem 400 lira, çoban işçi maliyeti ise 7 bin lira oldu. Küçükbaş satışları şu anda beklentinin altında gidiyor. Üretici zararına mal satıyor. Zararına satmasına rağmen küçükbaş kurbanlığa eskisi gibi talep yok. Kurban kurbanlıktan çıktı, artık bir ticaret oldu” ifadelerini kullandı.

 ‘KOÇLARI KURBANLIK ALMALARINI TAVSİYE EDERİZ’

Türkiye Damızlık Koyun Keçi Yetiştiricileri Merkez Birliği (TÜDKİYEB) Genel Başkanı Nihat Çelik ise yaklaşan kurban bayramı dolayısıyla önemli uyarılarda bulundu. Çelik şunları söyledi:  “Küçükbaş hayvanların hisseli olmadığı herkes tarafından biliniyor. 1 kişi bir küçükbaş hayvanı kurban edebilir. Hayvanların nesli de tükenmemesi göz önünde bulundurarak, koçları kurbanlık almalarını tavsiye ederiz. Kurbanlık küçükbaş hayvanlarda canlı baskül kilogram fiyatı ortalama 60 lira bandında seyrediyor. Küçükbaş kurbanlıklarda adet başına fiyat verilmesi doğru sonuçları ortaya çıkarmayabilir. Çünkü koyun, koç, keçi aynı tornadan çıkmıyor. Kiminin kilogram ağırlığı 80 kilo gelir. Kimi hayvan 30-35-45 kilo gelir. Bazı bölgelerimizde baskül kilogram fiyatı 50 lira, bazı bölgelerimizde ise 60 liranın üzerinde olabiliyor” ifadelerini kullandı.  

SÜMEYRA KENESARI/YENİ HABER GAZETESİ