Yeni Türkiyeliye yeni kimlik kartı

2 Ocak’ta başlayan yeni çipli kimliklerin başvurusunu hala yapmayan milyonlarca vatandaş var. Pilot çalışmanın başladığı 14 Mart 2016'dan bu yana başvurusunu yapan binlerce vatandaş da yeni kimliklerini aldı. Yeni çipli kimlik kartı başvuruları için ilçe nüfus müdürlüğüne doğrudan ya da randevu alarak gidilebilecek.

YENİ KİMLİKLER İÇİN İZLENECEK YOL

Başvuruların başladığı günden itibaren en yoğun başvurular İstanbul, Ankara ve İzmir’den oldu. Başvurularda, başvuru sahibinin T.C kimlik numarası sorgulanarak, kimlik bilgileri ve en son aldığı nüfus cüzdanı veya kimlik kartı bilgisi kontrol ediliyor. Vatandaşların, yeni kimlik alabilmek için; 15 yaşından büyük ise nüfus müdürlüklerine, yurt dışında olanların ise dış temsilciliklere şahsen başvuru yapması gerekiyor. Bunun için en yakın müdürlüğe müracaat edilebileceği gibi, herhangi bir müdürlüğe de başvurulabilecek. İlçe nüfus müdürlüğüne doğrudan ya da zaman kaybına sebep vermemek için ‘Alo 199’ çağrı merkezinden randevu alarak gidilecek. Başvuru sırasında son 6 ay içinde çekilmiş 1 biyometrik fotoğraf ve kimlik beyanı için nüfus cüzdanı, uluslararası aile cüzdanı, pasaport, sürücü belgesi, memur cüzdanı, avukat kimlik kartı veya basın kartı gibi kimlik belgesi yerine geçen fotoğraflı bir belgenin olması yeterli olacak. Sonrasında başvuran kişiye başvuru belgesinin bir nüshası verilecek. 15 yaşını doldurmamış çocuklar için veli veya vasileri başvuruda bulunabilecek. Talep edilmediği sürece 15 yaşını tamamlamamış çocukların kimlik kartlarında fotoğrafa yer verilmeyecek. İlçe nüfus müdürlüğüne şahsen giderek başvuruda bulunma imkânı bulunmayanların başvuruları kendi adreslerinde alınacak. Engelli ya da koşullardan dolayı başvuru yapamayan vatandaşların, bildirilen zaman dilimi içerisinde İlçe Nüfus Müdürlüğü görevlileri tarafından adreslerine gidilerek başvuru alınacak. Fotoğrafları da yine başvuru için gelen görevliler tarafından çekilecek.

YENİ KİMLİKLERİN ÜCRETLERİ

Başvuru sırasında kimlik bilgileri kontrol edilecek, gerekirse güncellemeler yapılacak, fotoğraflar taranacak, her iki el için parmak izi, parmak damar izi, el ayası damarı izi gibi biyometrik veriler alınacak. Doğum nedeniyle düzenlenen kimlik kartı ve değiştirme nedeniyle düzenlenen kimlik kartı için 15 lira, kayıp nedeniyle düzenlenen kimlik kartı için 30 lira ödeme olacak.

ŞİFRE VE ŞİFRE DEĞİŞTİRME İŞLEMLERİ

İşlemlerden sonra vatandaşlara zarfların içinde bulunan 6 haneli bir şifre verilecek. Bu şifre, bazı işlemlerde kimlik doğrulama amacıyla kullanılacak. PİN kodu, kimlik kartı teslim edilinceye kadar aktive edilmeyecek. Yapılacak değerlendirmenin ardından kimlik kartı hazırlanarak, başvuru esnasında belirtilen adrese PTT Kargo aracılığıyla teslim edilecek. PİN şifrenizi arada değiştirmek işlem güvenliği açısından oldukça önemli. Ayrıca şifrenizi unuttuğunuzda da değiştirme imkânınız olacak. İlçe nüfus müdürlüklerinde bulunan kiosklar üzerinde PİN şifresi değiştirilebilecek. Bu değiştirme işlemi için kimlik kartının yanında olması gerekiyor. Değiştirme için, biyometrik doğrulama, kişisel mesaj sorusu, eski PİN numarası girme seçeneklerinden biri kullanılabilir. Kiosklarda şifre değiştirilirken görevliler dışında kimseden yardım alınmamalı ve şifre görevliler dâhil kimseyle paylaşılmamalı.

KİMLİK KARTI GEÇERLİLİK SÜRESİ 

Bu yeni çipli kimlik kartlarının geçerlilik süresi on yıldır. Geçerlilik süresi dolmadan yeni kimlik kartı alabilmek, ancak bilgilerde değişim olduğunda, elektronik bilgi okumayı engelleyen bir durum olduğunda, kimlik doğrulaması yapılamadığında ve kimlik kartı kaybolduğunda, periyodik güvenlik değerlendirmeleri sonucundan mümkündür. Kimlik kartınız kaybolduğunda zaman kaybetmeden ‘Alo 199’ numaralı çağrı merkezini arayarak kimlik kartınızın kaybolduğunu bildirerek pasif duruma getirilmesini sağlamak işlem güvenliği açısından son derece önemli bir konu.

VİZE İSTEMEYEN ÜLKELERDE SEYAHAT BELGESİ OLARAK KULLANILABİLECEK

Kimlik kartının ön ve arka yüzünde yer alan güvenlik birimleri ve bilgiler, Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü ICAO 9303-3 standardına uygun şekilde bulunuyor. Bu sayede vatandaşlar vize istemeyen ülkelere seyahat belgesi olarak da kullanılabilen yeni kimlikleri ile gidebilecek. Akıllı kartlarda, vatandaşların banka hesap numaralarının, ehliyet, maaş ve sağlık bilgilerinin olduğu şifreli bir çip yer alacak. Kimliklerin üzerinde 1 GB'ye kadar veri depolanabilecek. Ancak sınır kapılarında ve havalimanlarında vatandaş çıkış yaparken biyometrik veri kaydını okuyacak cihazların kurulması ve vatandaşın kimlik doğrulatması için el okumasını burada yaptırması gerekiyor.

ESKİ VE YENİ KİMLİKLERİN FARKI

Eski ve yeni kimlikleri arasında ilk başta gelen fark isim değişikliği olacak. Eski kimlik kartları ‘Nüfus cüzdanı’ olarak tanımlanırken, yeni kartlar ‘T.C Kimlik Kartı’ olarak ifade edilecek. Diğer bir değişiklik ise boyutlarında oldu eski nüfus cüzdanları büyük iken, yeni kartların boyutu klasik banka kartları boyutunda olacak. Eski kimliklerde mavi ve pembe renk ayrımları vardı. Yeni kimliklerde böyle bir ayrım olmayacak. Yeni kimlikler turkuaz olan standart tek renkte üretiliyor.

YENİ KİMLİKLER DOLANDIRICILARI ÜZECEK

Yeni kimlikler üst düzey güvenlik unsurları ile donatıldı. Kredi kartı, telefon kartı gibi teknolojik unsurlarda olan güvenlik önlemleri çipli kartlarda da olacak. Yeni kimliklerde bulunan biyometrik veriler olan şahsa özgü damar izi, avuç damar izi gibi taklit edilmesi mümkün olmayan veriler güvenlik açısından oldukça önemli. Eski kimliklerde sahte kimlik düzenlemek için kişiye ait bilgilerin bilinmesi dahi yeterliydi. Üstelik sigorta ve telefon şirketlerinde ya da daha birçok farklı sektörde kişinin özel kimlik bilgileri çok kolay bir şekilde bulunabilir haldeydi. Yeni kimlikler sayesinde bu mağduriyetler son bulacak. Bu ilerleyen teknoloji ile birlikte yeni bir sahtecilik işlevi doğacak mı bilinmez ancak şimdilik alınan önlemler dolandırıcılara karşı vatandaşı koruyacak gibi gözüküyor.

DİN HANESİ SÖZLÜ BEYAN İLE DOLDURULACAK

Vatandaşlar, yeni kimlik kartında herhangi bir hastaneden kan gruplarını belirten bir belge ile kimliklerinde kan grubunu belirtebilecek. Ülkemizde özellikle siyasi arenada sıkça tartışma konusu olan kimlikte din hanesi bölümü artık eskisi kadar tartışmalı olmayacak gibi duruyor. Vatandaşlar, dini inanç kısmını başvuru sırasında sözlü beyan ile dolduracak.

YENİ KİMLİKTE DİKKAT EDİLMESİ GEREKENLER

Yeni kimlikleri kullanırken dikkat edilmesi gereken bazı hususlar var. Kartın aşırı sıcak ve soğuktan korunması gerekiyor. Nemli ve ıslak ortamlardan uzak tutulması önemlidir. Çipli olan kartların yongasına basınç uygulayıp üzerinin çizilmemesi gerekiyor. Ayrıca kartın katlanmaması ve darbelere karşı korunması gerekiyor. Son olarak kart temizlenirken kesinlikle kimyasal madde kullanılmamalı.

BÜŞRA AKSAKBAĞI / YENİ HABER GAZETESİ