Melda Ünal

Çocuklar anne babanın söylediğini değil, yaşadığını öğrenir

Melda Ünal

Çocuğumuza her gün aynı cümleleri kuruyor olabiliriz:

“Sakin ol.”

“Bağırma.”

“Kitap oku.”

Peki biz kendi hayatımızda bunları ne kadar uyguluyoruz?

Çocuklar için en güçlü eğitim yöntemi, söylenenler değil, gördükleridir. Çünkü çocuklar dünyayı dinleyerek değil, gözlemleyerek öğrenirler. Anne babalarının olaylar karşısındaki tutumlarını, duygularını nasıl ifade ettiklerini, öfkeyle nasıl baş ettiklerini ve insanlarla nasıl iletişim kurduklarını farkında olmadan model alırlar.

Bir çocuk, “Bağırmak doğru değil.” sözünü duyarken evde sürekli yüksek sesli tartışmalara tanık oluyorsa, zihninde yer eden şey cümleler değil, davranışlar olacaktır. Benzer şekilde, çocuğuna kitap okumasını söyleyen ancak elinden telefonu düşürmeyen bir ebeveyn, farkında olmadan farklı bir mesaj verir.

Bu durum anne babaların kusursuz olması gerektiği anlamına gelmez. Çocukların mükemmel ebeveynlere değil, hatalarını fark edebilen ve gerektiğinde özür dileyebilen yetişkinlere ihtiyacı vardır. Bir ebeveynin “Biraz önce öfkelendim, bu doğru bir davranış değildi.” diyebilmesi, çocuğa duyguları yönetmeyi öğretmenin en etkili yollarından biridir.

Çocuklar sadece mutluluğu değil, kaygıyı da öğrenir. Sadece sevgiyi değil, iletişim biçimini de öğrenir. Evde sorunlar konuşularak mı çözülüyor, yoksa görmezden mi geliniyor? Duygular ifade ediliyor mu, yoksa bastırılıyor mu? Tüm bunlar çocuğun gelecekte kuracağı ilişkilerin temelini oluşturur.

Klinik görüşmelerde ebeveynlerden sıkça şu soruyu duyarız: “Çocuğum neden böyle davranıyor?” Elbette her davranışın tek bir nedeni yoktur. Ancak bazen bu sorunun cevabını çocuğun davranışlarında değil, aile içindeki etkileşimlerde aramak gerekir.

Çocuk yetiştirmek; sadece doğru cümleleri kurmak değil, o cümleleri yaşayabilmektir. Çünkü çocuklar öğütleri değil, örnekleri hatırlar.

Bugün kendinize şu soruyu sormayı deneyin:

Çocuğum beni izlediğinde, ona nasıl bir insan olmayı öğretiyorum?

Belki de çocuklarımıza bırakabileceğimiz en değerli miras; kusursuz bir ebeveyn olmak değil, sevgiyi, saygıyı, sorumluluğu ve duyguları sağlıklı şekilde yaşayabilen bir yetişkin olabilmektir.

Yazarın Diğer Yazıları