2026 yılına çok hızlı bir giriş yaptık. Yeni yıl beklentisi olarak klişe şekilde sıralanan sağlık, huzur, mutluluk, dünya barışı gibi şeylerin boş bir ümit olduğu yılın ilk haftasında kafamıza dank etti. DEAŞ yeniden parlatılıp maşa olarak kullanılmak isteniyor. ABD ayaküstü Venezuela’da operasyon yapıp devlet başkanını kaçırdı. İran’da halk yine ayaklandı. Suriye’de YPG, PYD çözüm için ayak diretiyor. Türkiye’nin dahil olup olmayacağı henüz belli olmayan bir harekat kapıda. Körfez’de Yemen üzerinden BAE ile Suudi Arabistan arasında yeni bir gerilim var. Rusya, Ukrayna savaşının bitirilmemesi için İngiltere başta olmak üzere Avrupa devletleri nedense özel bir çaba gösteriyor. Bütün bunları sıralarken Gazze’deki soykırım kaldığı yerden devam ediyor. Fakat gündemin kaçıncı sırasına düştüğü ortada…
Yılın sürprizi Venezuela’dan geldi. ABD başkanı Trump uyuşturucu bahanesiyle Venezuela’ya uzun süredir kafasını takmıştı. Elbette asıl neden petrol ve altın başta olmak üzere ülkenin yer altı kaynaklarıydı ki Trump’da bunu açıkça dile getiriyordu. Bir halk ayaklanması mı organize edilir yoksa ABD ile Venezuela arasında savaş mı çıkar diye beklenirken küçük bir operasyonla işi bitirdiler. Venezuela devlet başkanı ve hanımı üç, dört saatlik bir operasyonla ABD tarafından ayaküstü kaçırıldı. Bu darbe falan değil resmen gözümüzün önünde bir ülkeye çöküldü(!) Trump, yaptığı açıklama da artık Venezuela’yı kendilerinin yöneteceğini ülkeye şekil verdikten sonra yerel yöneticilere bırakılacağını söyledi.
Bizim TV’den ağzı açık canlı izlediğimiz şeyi Venezuela vatandaşları da izledi. Lafa geldi mi ABD’nin en büyük rakibi olan, Venezuela’ya açıktan destek veren Çin ve Rusya’da izledi. Venezuela ile iyi ilişkilere sahip olmamıza rağmen devlet yönetimi olarak Türkiye’de izledi. Gündüz gözüyle bir ülkeye operasyon yapılıp ülkenin lideri kaçırılıyor dünyanın geri kalanı klişe kınamalardan öteye geçemiyor. Ne söylenebilir bilmiyorum… Venezuela lideri Maduro uzun süredir kendi sonunu hazırlıyordu. Hugo Chavez döneminde Venezuela’da yine ABD ambargosu vardı ama Chavez işleri bir şekilde yönetiyordu. Halk arkasındaydı.
Maduro döneminde ise ülke çok zor duruma düştü. Zengin yer altı kaynaklarına rağmen ABD ambargosuna karşı bir çözüm bulamadı. Her seçim döneminde ülke karışıyordu. Yoksulluk diz boyuydu. Uyuşturucu kartelleri kafalarına göre takılır hâle gelmişti. Elbette bütün bunlar bir ülkeye yapılan operasyonu meşru göstermez ama ülke güçsüzse düşeni de yerler. Adalet, uluslararası hukuk bir milletin kendi iradesiyle ülkesinin geleceğine karar vermesi falan kâğıt üzerinde olan şeyler.
Hele bir düşmeye görün kimse gözünüzün yaşına bakmaz. ABD yönetimi yeni değil Maduro’yu uzun zamandır meşru devlet başkanı olarak görmüyordu. Zaten adamlar bütün dünya ile dalga geçer gibi yaptıkları operasyonun bir ülkenin liderine değil uyuşturucu kaçakçısına yönelik olduğunu söylediler. Maduro’nun ABD yasalarına göre uyuşturucu kaçakçılığı, yolsuzluk gibi suçlardan yargılanacağı söyleniyor. Biz yazıyı kaleme alırken sürekli yeni gelişmeler yaşanıyor. İki gün sonra Maduro’nun hapishanede intihar ettiği falan söylenirse kimse şaşırmaz.
Venezuela ve Maduro’nun hâlinden ders çıkarmalıyız deyip ülkemizle Venezuela’yı kıyaslayacak değilim. Bizim binlerce yıllık oturmuş bir devlet geleneğimiz var. Sosyal medyada sahte isimlerin arkasına gizlenip darısı bizim başımıza geyiği yapanlar avuçlarını yalarlar. Tabii ki özellikle savunma sanayi başta olmak üzere her alanda kendimizi geliştirmeye devam etmeliyiz. Bulunduğumuz coğrafya özelinde kendi ayaklarımızın üzerinde durmamızın ne kadar önemli olduğunun zaten farkındayız. Müttefiklik diye bir şey yok. Dünya ekonomisinin hâli ortadayken ve yeni bir dünya savaşı ile ilgili söylemlerin artığı bir dönem de her ülke kendi ayağının üzerinde durabilmeli. Türkiye’nin bir ülkeye bağlı kalmak yerine bol alternatifli bir dış politika belirlemesinin önemini görüyoruz.
Rusya ve Çin’in ABD ile nasıl bir pazarlık yaptığının detayları önümüzdeki günler de çıkar. Venezuela meselesine bu kadar sessiz kalmaları normal değil. Rusya’ya büyük ihtimalle Ukrayna’da zafer vaat edilmiştir. Çin’e de ticaret savaşında yumuşama ve yeni pazarlar teklif edilmiş olabilir. 2026 yılının özellikle dış politika açısından ne kadar çetin geçeceğini ilk haftasından görmüş olduk. Sıradan vatandaş kendi hayatını yaşayabilir. Devlet yönetimimizin klişe söylemlere, romantik, iyimser bakış açısına kendisini kaptırmaması gerekiyor. Yeni bir dünya savaşı başta olmak üzere her şeye hazır olmalıyız. Kendimizden başkasına güvenmeyip ayağımızın üzerinde durabilmek en büyük gücümüz olacaktır.
