Eylül ayının ortasına geldik. Sonbahar henüz kendisini hissettirmeye başlamasa da okulların açılması ile birlikte resmi olarak yaz mevsimi bitmiş oldu. Yeni eğitim-öğretim yılına da kronikleşen, bir türlü çözüm bulunmak istenmeyen sorunlarla giriyoruz. Düşünün bir eğitim sisteminden öğrencisi, öğretmeni, velisi, hatta Millî Eğitim Bakanı bile şikâyetçi ama nedense bir çözüm bulunmuyor. Anlaşılan eğitim sisteminin tekrar rayına oturması için de Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın devreye girmesi gerekecek…
Türkiye bu yıl Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı kısaca PISA’da rekor kırmış. Birçok alanda üst sıralarda yer almışız. Merak eden detaylara baksın, Fransa’yı bile geçmişiz. Hedefimiz 2029 yılında ilk beşe girmekmiş. Bütün bunlar olumlu adımlar. Lakin bunun yanında atılacak daha küçük adımlarla eğitim düzeyimiz bambaşka bir seviyeye kolaylıkla gelecektir. Bugün bir şekilde eğitim-öğretim sisteminin içinde olanların çok büyük bir bölümü 4+4+4 saçmalığına karşı. Lise eğitiminin bir an önce zorunlu olmaktan çıkarılması lazım. Millî Eğitim Bakanı Yusuf Tekin, kaç yıldır bu konuda bir şeyler söylüyor ama nedense somut bir adım atılamıyor. İnsanın aklına acaba dış güçler mi engel oluyor sorusu geliyor(!)
Bu saçma modelden öğrenci, öğretmen, veli kısacası sistemin içindekiler şikâyetçi. Sadece tuzu kuru, her şeye muhalif olmaya çalışan bir azınlık bu sistemi destekliyor. Onların argümanı da lise eğitimi zorunlu olmazsa özellikle kız çocukları erken yaşta zorla evlendirilebilirmiş. Zorunlu lise eğitimi saçmalığı AK Parti döneminde başlayan, ortalama 15 senelik mazisi olan bir şey. Bu yüzden çok da abartmaya gerek yok. Çatlak sesleri duymazdan gelerek sistem yeniden düzenlenmeli. Bana kalsa ortaokul da 6. sınıftan başlamalı. 5. Sınıf çocuğu bildiğin çocuk, ilkokul kafasında. Hadi diyelim ki 4+4 şeklinde zorunlu eğitim devam etsin ama bunun da revize edilmesi gerekiyor.
İmam-Hatip ya da diğer mesleki ortaokulları bir kenara bırakalım. Düz ortaokula gidecek bir öğrenci ayrı bir okul aramak zorunda kalmamalı. Eski ilköğretim okulu mantığında ilkokul eğitimini aldığı okulda devam etmeli. Okullar fiziki şartlarına göre sabahları ortaokul, öğleden sonra ilkokul olarak mı düzenlenir bilemem ama buna bir çözüm gerekiyor. Çoğu yerde insanların evlerine yakın düz ortaokul bulunamıyor. Merak eden okul çağında çocuğu olan akraba ve arkadaşlarına sorsun ya da çevresindeki okullara baksın. Yakın bir ortaokul bulununca da mesele bitmiyor. Bu sefer de sınıf mevcutları çok yüksek oluyor. Adres değişikliği gibi farklı çözümler bulunmaya çalışılıyor. En iyi okul, eve en yakın olandır, bir slogan olarak iyi dursa da gerçek hayatta pek karşılığı yok.
İmam-Hatip ortaokul ve liselerinin sayılarının gözden geçirilmesi gerektiğini söylemek için illâki laik atak geçiren teyzeler gibi olmaya gerek yok. Bakanlık okulların kontenjanları, mevcut öğrenci sayısı vb. istatistiklerle mevcut durumu rahatlıkla görebilir. Aynı şekilde düz ortaokullardaki yoğunluğu da. İlköğretim mantığında bir ara formül bulunması sistemin düzenlenmesi açısından şart. Durduk yere veliler farklı yollar bulmakla uğraşmamalı. Servis ücretleri almış başını gidiyor. Resmi tarifeyi ise takan yok. Bunun denetimini de mi veli yapacak? Şikâyet edin demekle olmuyor. Bizzat okul müdürleri işin içinde, bu servis işine gerçekten bir çözüm bulunmak isteniyorsa okul müdürleri üzerinden rahatlıkla hâlledilir. Fakat bu durum da ısrarla görmezden geliniyor. Yine bütün yük velinin omzuna biniyor…
Emekli maaşlarının yetmemesi, insanların artık sağlıklı bir şekilde daha uzun yaşamasıyla birlikte yaşlı öğretmen sorunu baş gösterdi. Öğretmenler artık emekli olmuyor, 65 yaşına kadar çalışıyor. Bu durum diğer yandan atanamayan öğretmen sorununu artırıyor. Bakanlığın yapması gereken şey öğretmenlere teşvik vermek olmalı. Örneğin 50-59 yaş aralığında emekliliği hak eden öğretmenlere emekli olurken alacakları ikramiyenin yüzde elli fazlası, 60-65 yaş aralığına ikramiyenin yüzde 30 fazlası gibi bir teşvik verilirse emekli olan öğretmen sayısında ciddi bir artış olur. Genç öğretmenlere yol açılır. Emin olun eğitimin kalitesi de aynı ölçüde artar.
İnşallah bir sonraki eğitim-öğretim dönemine kadar zorunlu lise eğitimi saçmalığı kalkar. Düz ortaokullarda ilköğretim mantığına geri dönülür. Teşvikle de öğretmen sayısında bir dönüşüm sağlanabilir. Eğitim-öğretimde gerçekten başarı isteniyorsa bu ve benzeri düzenlemeler bir an önce yapılmalıdır.
