Her şey boş (mu?)

Küresel sistemde ekonomi, siyaset, çatışma ve sosyal olaylar adeta ışık hızıyla ilerlerken ülkeleri etkilemekte ve birbirinden etkilenmeleri, birinci realitedir. Çünkü ülkeler reel ve özellikle de finans sektörünün enstrümanları bakımından, saatin dişlileri gibi birbirine geçmiş durumdadırlar ve ayrılmaları-ayrışmaları olanaksızdır. İkinci realite ise demokrasinin, hukukun ve sanayileşmenin liderleri görümündeki batılı ülkelerin, kendi çıkarlarına olabilecek herhangi bir durumu kendi kazanımları haline getirmek için, tüm evrensel ve insani değerleri bir yana bırakarak elde etmek için illegal bile olsa her şeyi yapmaktan çekinmedikleridir. Üçüncü realite ise dünya ölçeğindeki söz konusu gelişme, ne yazık ki ülkelerin iç işlerinde de görülürken genel yönetimi elinde bulunduran hükümet özellikle maliye ve parasal politikalarla, parti ayırt etmeksizin yerel yönetimi elinde bulunduranlar ise yönettikleri şehirler ve ilçelerin kaynaklarını elde etme peşinde koşmaktadır. Genel olgu böyle olunca;

Euro Alanı’nda Ekim ayına ilişkin öncü PMI verileri ekonomik aktivitedeki artış hızının yavaşladığına işaret etti. İmalat PMI Eylül ayındaki 52,9 seviyesinden 52,4’e gerileyerek 52,7 düzeyindeki piyasa beklentisinin altında kalırken, hizmetler PMI 53,0’dan 51,7’ye indi. Her iki sektöre ilişkin PMI verisinin alt kalemlerine bakıldığında yeni siparişlerin son dört ayın en düşük hızında arttığı yönünde sinyal verdiği görülüyor. PMI verilerinin geneline bakıldığında yükselen enerji ve taşımacılık maliyetlerinin etkisiyle girdi fiyatlarındaki artışın hızlandığı izleniyor.[1]

Yurt içinde mevsim etkilerinden arındırılmış verilere göre, işsizlik oranı Eylül’de bir önceki aya göre 0,5 puan artarak %8,4 seviyesinde gerçekleşti. Bu dönemde en geniş tanımlı işsizlik göstergesi olan âtıl işgücü oranı 0,2 puan artışla %31,2, genç nüfusta işsizlik oranı da 1,6 puan artışla %14,8 seviyelerine yükseldi.[2]

ABD ekonomisi ikinci çeyrekteki %2,2’lik büyümenin ardından üçüncü çeyrekte öncü verilere göre %3,2 olan piyasa beklentilerinin üzerinde %3,4 büyüme kaydetti. Yatırım ve tüketim harcamalarının büyümeye katkısı dikkat çekerken, ihracattaki daralma büyümeyi sınırlandırdı. Üçüncü çeyrekte, çekirdek kişisel tüketim harcamaları fiyat endeksi de yıllık bazda %2,5 artarak piyasa beklentilerinin üzerinde gerçekleşti. Öte yandan, aylık gerçekleşmelere bakıldığında yıllık çekirdek PCE enflasyonunun Eylül’de %3,1 ile beklentiler paralelinde kaydedildiği görüldü. Endeksteki aylık artış ise %0,3 oldu.[3]

Ons altında yaşanan geri çekilmenin ardından Türkiye'de gram altın fiyatlarında da düşüş hızlandı. Gram altın, ons altındaki kayıpların etkisiyle 6 bin 350 TL seviyelerini test etti. Böylece son dönemde güçlü yükselişlerle gündeme gelen gram altında da belirgin bir düzeltme hareketi yaşandı. Döviz kuru ve ons altın fiyatındaki değişimler gram altının yönünde belirleyici olmaya devam ederken, küresel piyasalardaki satışların sürmesi halinde fiyatlarda oynaklığın devam edebileceği değerlendiriliyor.[4], gibi raporların, yapılan ekonomi programlarının bir anlamı var mı?

Trump 3 Kasımdaki ara seçimi kazanmak için İran’a saldırma sinyallerini vermişken, israilin başındaki kişi kurmaya çalıştığı koalisyonu sağlamlaştırmak için Arap oylarının iptal edilmesi için mahkemeye başvuracağını açıklamışken, ülkemizde patlayan içinde siyasetçilerin, milletvekillerinin, üst düzey bürokratların ve yargı mensuplarının bulunduğu dillendirilen ve derinliği açıklanan rakamlardan çok daha büyük olduğu anlaşılan fon krizi konusunda, halâ kamuoyunu rahatlatacak ciddi atımlar atılmamışken; ekonomi kurumlarının açıkladıkları her ne ise, her hangi bir anlamı var mı? Tabi ki hayır. Maalesef, ülkemiz kamuoyunun geldiği nokta, tüm siyaset sistemine olan güvenin sıfırlandığıdır.

[1] Piyasa Günlüğü, file:///C:/Users/NEU/Downloads/26-ekim-2026.%20(1).pdf., ET: 30.10.2026.

[1] Piyasa Günlüğü, file:///C:/Users/NEU/Downloads/28-ekim-2026..pdf., ET: 30.10.2026.

[1] Piyasa Günlüğü, file:///C:/Users/NEU/Downloads/30-ekim-2026..pdf., ET: 30.10.2026.

[1] Altın yatırımcısına kötü haber! Fiyatlar sert çakıldı., https://uzmanpara.milliyet.com.tr/uzmanpara/altin-yatirimcisina-kotu-haber-fiyatlar-sert-cakildi-7690898., ET:30.10.2026.